Aşırı sıcaklar ve sıvı kaybı, özellikle risk grubundaki kişilerde damar sağlığını olumsuz etkileyebiliyor. Uzun süre hareketsiz kalmak da tabloya eklendiğinde pıhtı riski artabiliyor. Memorial Göztepe Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Bölümü’nden Op. Dr. Hidayet Demir, sıcak havalarda pıhtı riskini azaltmak için dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.
1. Pıhtı belirtilerini hafife almayın
Damar içinde oluşan pıhtı, kan akışını kısmen veya tamamen engelleyebilir. Bacak toplardamarlarında geliştiğinde derin ven trombozu olarak adlandırılır. Pıhtının yerinden koparak akciğere ulaşması ise yaşamı tehdit eden pulmoner emboliye yol açabilir. Bu nedenle erken tanı ve tedavi önem taşıyor.
2. Sıvı kaybına dikkat edin
Aşırı terlemeyle kaybedilen sıvının yeterince yerine konmaması kanın yoğunlaşmasına ve pıhtılaşma eğiliminin artmasına neden olabilir. Sıcak havalarda damarların genişlemesi ve özellikle bacaklarda dolaşımın yavaşlaması da riski artıran faktörler arasında.
3. Uzun yolculuklarda mutlaka hareket edin
Dört saati aşan uçak, otobüs ve otomobil yolculuklarında uzun süre aynı pozisyonda kalmak bacaklardaki kan akışını yavaşlatabilir. Her 1-2 saatte bir kısa yürüyüş yapmak, otururken ayak bileği egzersizleri uygulamak, yeterli su içmek ve rahat kıyafetler tercih etmek önem taşıyor.
4. Risk grubundaysanız daha dikkatli olun
Daha önce pıhtı geçirenler, 60 yaş üzerindekiler, kanser hastaları, büyük ameliyat geçiren veya uzun süre yatağa bağımlı kalan kişiler ile hamileler ve lohusalık dönemindeki kadınlarda risk daha yüksek olabiliyor. Obezite, sigara kullanımı, diyabet, kalp yetmezliği ve bazı genetik pıhtılaşma bozuklukları da risk faktörleri arasında bulunuyor.
5. Uzun süre hareketsiz kalmayın
Düzenli hareket, pıhtıdan korunmanın temel adımlarından biri. Günlük yürüyüş yapmak, masa başında çalışanların belirli aralıklarla ayağa kalkması ve uzun süre aynı pozisyonda kalmaması dolaşımın desteklenmesine yardımcı oluyor. Sağlıklı kilonun korunması ve sigaradan uzak durulması da önem taşıyor.
6. Koruyucu tedavileri yalnızca doktor önerisiyle uygulayın
Yüksek risk grubundaki bazı kişilerde hekim değerlendirmesiyle kan sulandırıcı ilaçlar veya basınçlı varis çorapları önerilebilir. Ancak bu yöntemler kişiye özel planlanmalı ve doktor kontrolü dışında kullanılmamalı.
7. Bu belirtilerde zaman kaybetmeyin
Tek bacakta aniden ortaya çıkan şişlik, ağrı, sıcaklık artışı ve kızarıklık derin ven trombozunun belirtileri arasında olabilir. Ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, çarpıntı veya kanlı öksürük ise pulmoner emboliyi düşündürebilecek ciddi belirtilerdir. Böyle bir durumda acil tıbbi değerlendirme gerekir.
8. Su ve hareketi yaz rutininizin parçası yapın
Sıcak günlerde yeterli sıvı almak, düzenli hareket etmek ve uzun süre hareketsiz kalmamak pıhtı riskinin azaltılmasına yardımcı olabilir. Özellikle risk grubundaki kişilerin belirtileri önemsemesi ve düzenli hekim kontrollerini aksatmaması gerekiyor.
